OPe-racja
Dominik Jurczak OP 2010

Granica między potępieniem zła a pragnieniem ocalenia człowieka (z obu stron barykady!) jest niebywale cienka, szczególnie, gdy w grę wkraczają argumenty apologetyczne, tworząc wrażenie strzeżenia za wszelką cenę image’u Kościoła. Przekonali się o tym ci, co w bronieniu instytucji poszli zbyt daleko, którzy – z różnych pobudek – „zamiatali pod dywan”, milczeli, bądź rozmijali się z prawdą.

Śledząc co rusz pojawiające się w mediach newsy nie sposób nie zauważyć, że wpadają one w koleiny dwóch, równie kłamliwych, skrajności: dawniej w Kościele nie było miejsca na molestowanie, dziś wydaje się, że w Kościele przede wszystkim molestują. Obie ekstrema trącą naiwnością.

Spotkanie irlandzkich biskupów z Benedyktem XVI jest dowodem na to, że Kościół chce zmierzyć się z prawdą, także tą bolesną, nawet jeśli w przeszłości bywało inaczej. Mam wszakże wątpliwości, czy istnieją sensowne, systemowe rozwiązania, czy od samego papieża po prostu nie oczekujemy zbyt wiele. Wiemy przecież, że żadne prawo, żadna też instytucja – a na Kościół z pewnością można spojrzeć w ten sposób, pamiętając równocześnie, że nie jest to wyczerpująca perspektywa – złożoności rzeczywistości nie oddadzą. Grzech, niestety, wcześniej czy później znajdzie swoją szczelinę… Nie w szóstym, to w innym przykazaniu…

W tym miejscu warto przywołać fragment orędzia Benedykta XVI na tegoroczny Wielki Post, w którym papież przypomina o istnieniu w człowieku stałej pokusy, „żeby upatrywać źródła zła w przyczynach zewnętrznych. W wielu współczesnych ideologiach, jak dobrze popatrzeć, występuje ta przesłanka: skoro niesprawiedliwość pochodzi «z zewnątrz», to aby zapanowała sprawiedliwość, wystarczy usunąć zewnętrzne przyczyny, które uniemożliwiają jej urzeczywistnienie. Ten sposób myślenia (…) jest naiwny i krótkowzroczny. Niesprawiedliwość, owoc zła, nie ma jedynie zewnętrznych korzeni; rodzi się ona w sercu człowieka, w którym tkwią zalążki tajemniczej zmowy ze złem”. Innymi słowy, mrzonki, że wyłącznie instytucjonalne, zewnętrzne działania załatwią sprawę, bez konieczności nawrócenia każdego z nas, z góry skazane są na niepowodzenie…

Przypadki molestowania seksualnego to nie tyle test dla papieża, co przede wszystkim dla nas, dla ludzi ochrzczonych (a więc także i świeckich!), dla całego Kościoła. Czy w Kościele grzesznik – nie wyłączając nas samych – ma swoje miejsce? Może warto, u progu Wielkiego Postu, podjąć post i pokutę nie tylko za ofiary molestowania, lecz również – tak jak to Kościół czynił przez wszystkie wieki z grzesznikami – za tych, którzy się pogubili w pójściu za Chrystusem, za tych, którzy instrumentalnie wykorzystali swoje powołanie…